Bneleti live at Kotur (Нова Пролет, Канал 103 | New Spring, Kanal 103)
Photos by: Jelena Belikj
Настапот на Bneleti во Скопје се одржа на настан организиран од локалното алтернативно радио Канал 103, како дел од серијата настани по повод 35 години од постоењето на радиото. Поради тоа, вечерта се чувствуваше како да е мал празник за љубителите на музика во градот. Атмосферата го носеше тоа чувство, и беше убаво што сите присутни беа искрено страствени љубители на музиката.
Настапот на Bneleti ја отвори вечерта. Од моментот кога Бен пристигна во Скопје, и во текот на целиот негов престој, беше забележливо дека е личност што природно припаѓа на овој дел од светот. Леснотијата што ја носи се вклопуваше во нашата заедница. Сцената во Котур беше осветлена со црвени светла, неговиот саз исправен на столчето, додека електричната гитара лежеше на подот покрај кутијата со педали, кои се наоѓаа под синт. Насловната фотографија од неговиот последен албум во позадина додаваше на атмосферата која алудираше на песочното патување низ кое требаше да влеземе.
Електричната гитара одекна, се исплашив кога ја видов, очекував да патувам со звуците на сазот. Мислев дека гитарата ќе ми прави да се чувствувам неудобно, но кога започна, не делуваше тешко, беше гласна, но сепак пријатна. Во еден момент, ја стави гитарата на луп (најверојатно), и некои длабоки звуци доаѓаа од синтот, а тогаш го зеде сазот. Во тој момент морав да седнам на земја за да можам да го искусам целото патување.
И тогаш дојде. Основата на звукот беше синтот, длабоко поставен на дното, а сазот, со својот меланхоличен но топол звук, го обојуваше просторот над него. Се чувствува топлината на инструментот, бавниот дел од патувањето, оној кој е наменет за чувствување и размислување. Самиот инструмент го носи звукот на местата од кои доаѓа. Празнината на степските пејзажи и патувањата на номадите од едно место на друго. Движењето помеѓу тешкиот звук на електричната гитара и сазот делуваше баш како номадско патување. Целиот настап се состоеше од движење.
Во еден момент ги затворив очите. Седејќи на подот, ја чувствував црвената светлина како ми пробива низ очните капаци. Некој пред мене се движеше лево-десно (Ѓорги) во бавниот ритам на лупот од синтот. Сенката го испрекинуваше црвеното светло кое го осеќав, но во ритам. Со звукот на сазот врз тоа, искуството ми ја засилуваше имагинацијата. Музиката издигнуваше и те понесуваше кон планините на Кавказ. Чисто можеше да се замисли животот на луѓето во Грузиските висорамнини. Преку само неколку звуци, Bneleti создаваше пејзажи на не толку далечни, прекрасни места.
Додека публиката внимателно слушаше, тој продолжуваше да го обликува звукот помеѓу инструментите. Во еден момент емоционалниот интензитет стана толку силен за мене, што морав да направам пауза и да слушам однадвор. Во ходникот имаше сосема поинаква атмосфера, тогаш стана очигледно колку музиката внатре смирува. Секој што влегуваше во просторот стануваше мирен, однесен во друг свет, надвор од Котур, надвор од секојдневната атмосфера на градот.
Кога се вратив внатре, смиреноста повторно ме облеа. Беше медитативно искуство. Во текот на 45 минути, малата сцена во Котур патуваше низ предели блиски до нас, претставувајќи една поинаква култура преку нејзиниот традиционален инструмент, споен со звуците од современиот свет.
The performance of Bneleti in Skopje took place at an event by our local underground radio station Kanal 103, part of a series celebrating 35 years of the radio’s existence. Because of that, the evening felt like a sort of holiday for music lovers in the city. The atmosphere carried that feeling, and it was nice that everyone attending was genuinely passionate about music.
Bneleti’s performance opened the night. From the moment Ben arrived in Skopje and throughout his stay, it was noticeable that he is a person who belongs to this part of the world. The lightness he carries fits our community. The stage was lit with red lights, his saz standing on a chair and the electric guitar beside pedals and a synth. The cover photo of his album in the background set the atmosphere for the sandy journey we were about to enter.
The electric guitar echoed, I feared it when I saw it, I was waiting for the saz. I thought it would feel uncomfortable, but the guitar didn’t feel heavy; it was loud yet comfortable. At a certain moment the guitar was put on a loop (probably) and some deep sounds came from the synth, then he took the saz. I had to sit down on the ground, so I could feel everything clearly.
Then it came. The base of the sound was the synth, deeply laid at the bottom, and the saz, melancholic yet warm, colored the space above it. You feel the warmth, the slow part of the journey, the one meant for feeling. The instrument itself carries the sound of the places it comes from: the emptiness of the steppe-like landscapes and the travels of nomads moving from one place to another. The movement between the heavy electric guitar and the saz felt like a nomadic journey. The whole performance carried this sense of travel.
At one moment I closed my eyes. Sitting on the ground I could feel the red light passing through my eyelids. Someone in front of me moved left and right with the slow rhythm of the synth loop, their shadow shifting in front of my closed eyes. With the saz above it, the experience amplified the imagination. The music lifted and you and brought you to the mountains of the Caucasus. One could imagine the lives of people in the Georgian highlands, through only a few sounds, Bneleti drew landscapes and beauty of not so distant places.
While the audience listened carefully, he continued shaping the sound between the instruments. At one point, the emotional intensity for me became so strong, I had to take a break and listen from outside. In the hallway, with a completely different atmosphere, it became obvious how calming the music inside was. Whoever entered the space became calm, taken into another world, outside of Kotur, outside the everyday atmosphere of the city.
When I returned inside, the calmness washed over me again. The whole experience felt deeply meditative. For 45 minutes the small stage in Kotur travelled through lands close to us, presenting a different culture through its native instrument combined with the sound of the modern world.
